SHIRLEY VALENTINE – DEVLET T─░YATROLARI KONYA ­čÄş­čÄş­čÄş

Shirley ValentineÔÇŽ Yazan Willy RUSSELLÔÇŽ ├çeviren Ahmet Alpaslan SA─×IRÔÇŽ Shirley Valentine - afi┼čY├Ânetmen Bengisu G├ťRB├ťZER DO─×RUÔÇŽ [1]

Oyunun ismi Shirley Valentine, kahraman─▒m─▒z─▒n ismi ise Shirley Bradshaw[2]ÔÇŽ Do─čru, kahraman─▒m─▒z─▒n evlenerek edindi─či soyad─▒ BradshowÔÇÖdur. Dikkat! Kahraman kelimesini ├Âzellikle se├žtim. T─▒pk─▒ Hedda GablerÔÇÖdeki gibi bir ba┼čkald─▒r─▒, dik duru┼č g├Âr├╝yoruz daha temsilin ad─▒ndan -her ne kadar Shirley bu ba┼čkald─▒r─▒ i├žin ciddi bir ikilem ya┼č─▒yorsa bile…

Konu ├Âzetle ┼č├Âyle: Kocas─▒ ve ├žocuklar─▒ aras─▒nda, art─▒k basma kal─▒p bir hal alm─▒┼č hayat─▒na s─▒k─▒┼čm─▒┼č Shirley kendini ─░talyaÔÇÖya (├Âzg├╝n metinde YunanistanÔÇÖa) tatile davet eden feminist(!) arkada┼č─▒ JaneÔÇÖin bilet yollamas─▒yla hayat─▒na dair ciddi bir sorgulamaya koyulur. Tatile gitmeli midir? Kocas─▒ndan izin almal─▒ m─▒d─▒r? Kocas─▒na b├Âyle bir ┼čeyi nas─▒l s├Âyleyebilir? Bu hayat─▒ m─▒ hak etmektedir? Onu ya┼čad─▒─č─▒ bu k├╝├ž├╝k d├╝nyaya ba─člayan, s─▒k─▒┼čt─▒ran nedir?

Shirley Valentine - 3 Bengisu G├ťRB├ťZER DO─×RUShirley kocas─▒ndan yak─▒nmaktad─▒r; ama al─▒┼čt─▒─č─▒m─▒z tarzda i┼če yaramazl─▒─č─▒ndan, ayya┼čl─▒─č─▒ndan, ├žapk─▒nl─▒─č─▒ndan vs. de─čil, sadece zaman zaman kaba davranmas─▒ndan ve daha ziyade kendini kocas─▒na ba─čl─▒ hissetmek zorunda olu┼čundan yak─▒n─▒r. Duvarlara yak─▒n─▒r, biz de ironik olarak duvar─▒ temsil ederiz oyun s├╝resince. Kocas─▒ JoeÔÇÖyu hi├ž g├Ârmeyiz, ne i┼č yapar bilmeyiz; ama belli ki i┼čini yapmaktad─▒r, aile ge├žimini sa─člamaktad─▒r, ia┼če paras─▒n─▒ getirmektedirÔÇŽ ve vaktinin ├žo─čunu televizyon kar┼č─▒s─▒nda ge├žirmektedir. ShirleyÔÇÖe ise evinin kad─▒n─▒ olmak, kocas─▒n─▒n beklentilerin kar┼č─▒lamak, ├žocuklar─▒na g├Âz kulak olmak d├╝┼čmektedir. Kocas─▒n─▒n beklentileri derken cinsi arzular─▒ i┼čin i├žine katm─▒yor oyun; genel memnuniyetini sa─člamaktan bahsediyor, istedi─či yeme─či haz─▒r etmek gibiÔÇŽ

ShirleyÔÇÖin ilk etapta kendisi i├žin sordu─ču soru neden kocas─▒n─▒ b─▒rak─▒p gidemedi iken, oyunun ilerleyen sahnelerinde hepimiz i├žin sorulan soru ÔÇťYa┼čamak istedi─čimiz hayat─▒ m─▒ ya┼č─▒yoruz, ya┼čamak zorunda kald─▒─č─▒m─▒z hayat─▒ m─▒ ya┼č─▒yoruz?ÔÇŁ bi├žimini al─▒r.

Tek ki┼čilik bir oyun. ├ľzg├╝n metinde ikincisi k─▒sa olmakla beraber iki Shirley Valentine - 5 Bengisu G├ťRB├ťZER DO─×RUperdeden olu┼čan oyun bizde tek perde sahneleniyor; bence do─čru bir tercih. Y├Ânetmen Bengisu G├ťRB├ťZER DO─×RU ayn─▒ zamanda oynuyor. Bengisu han─▒m─▒n sesini duyar duymaz bir├žok seslendirmenin alt─▒nda imzas─▒ oldu─čunu hat─▒rlay─▒veriyoruz. Ses kalitesine bir de oyunculu─čunu ekleyince ortaya ba┼čar─▒l─▒ bir temsil ├ž─▒k─▒yor. Oyunda kal─▒pla┼čm─▒┼č hayat─▒ vurgulamak ad─▒na kulak a┼činal─▒─č─▒m─▒z olan bilgisayar sesleri ve bilgisayar oyunu efektleri ├žok ba┼čar─▒l─▒ tercihler bence. Ancak kost├╝m s─▒k─▒nt─▒l─▒; zira giyilen ete─čin alt─▒nda tayt hi├ž ┼č─▒k durmuyor. Sanat├ž─▒n─▒n b├Âyle hareketli bir oyunda v├╝cudunu sergilememek ad─▒na biraz ├žekinmesini do─čal kar┼č─▒layabilirim; ama ├ž├Âz├╝m olarak etek biraz daha uzun tutulabilirdi. Bilemiyorum, benim oldu─čum g├Âsterimde bir otob├╝s er ve erba┼č vard─▒, belki o y├╝zden oto-sans├╝r uygulanm─▒┼čt─▒r. K├╝├ž├╝k, ek bir ele┼čtiri olarak oyun kitap├ž─▒─č─▒n─▒n zay─▒fl─▒─č─▒n─▒ belirtmek laz─▒m.

─░ngiliz tiyatrosunun en sayg─▒n ├Âd├╝l├╝ olan Laurence Olivier ├ľd├╝lleriÔÇÖnde en iyi aktris ve en iyi komedi ├Âd├╝llerini alacak kadar ba┼čar─▒l─▒ bir oyun olan Shirley Valentine ayn─▒ zamanda bir deyim olmu┼č neredeyse. Daily MailÔÇÖde Shirley Valentinelar BritanyaÔÇÖya D├Ând├╝ ba┼čl─▒─č─▒yla 2012ÔÇÖde yurt d─▒┼č─▒nda ya┼čayan seksen bir bin Britanya vatanda┼č─▒n─▒n d├Ând├╝─č├╝nden bahseden bir makale var.[3] Benzer birka├ž makaleye daha rastlad─▒m. Yani BritanyaÔÇÖda arad─▒─č─▒n─▒ bulamay─▒p hayat─▒ ba┼čka ├╝lkelerde arayan umutsuz evkad─▒nlar─▒ i├žin kullan─▒lan bir deyim Shirley Valentine.

Shirley Valentine - 8 Bengisu G├ťRB├ťZER DO─×RUFilmi de var. ─░ngilizce altyaz─▒ tercihli. BAFTA en iyi kad─▒n oyuncu ├Âd├╝l├╝ alm─▒┼č bir film. OscarÔÇÖda en iyi kad─▒n oyuncu aday─▒ olmu┼č. Az i┼č de─čil bunlar.

Kar─▒ koca kavgas─▒na girmeden, derde tasaya bula┼č─▒p konuyu bo─čmadan, dalland─▒r─▒p budakland─▒rmadan yakalad─▒─č─▒ sade ve sorgulat─▒c─▒ tarz─▒yla g├╝zel bir eser diyebilirim Shirley Valentine i├žin. ├çok y├╝ksek perdeden bir metin beklemeyin; tam olmas─▒ gerekti─či gibi o kad─▒nÔÇÖ─▒n g├Âz├╝nden, abart─▒s─▒z bir metin.

Sipari┼čini verdim; ancak eser elime hen├╝z ula┼čmad─▒. ┼×imdilik bu kadar yazarak eme─či ge├ženlere te┼čekk├╝r ediyorum. Eseri okuduktan sonra ikinci bir yaz─▒ daha yazar m─▒y─▒m, bilemiyorum! Konya Devlet Tiyatrosu bizim i├žin buraya kadar gelmi┼čken ka├ž─▒rmaman─▒z─▒ tavsiye ederim.


[1] Konya Devlet Tiyatrosu Ankara turnesi 18.11.2014 tarihli ilk g├Âsteriminden sonra yaz─▒yorumÔÇŽ
[2] Devlet Tiyatrolar─▒ sitesinde Bradshow yaz─▒yor; do─črusu Bradshaw olmal─▒.
[3] The Shirley Valentines Back in Britain
*Foto─čraflar Devlet Tiyatrolar─▒ sitesinden al─▒nm─▒┼čt─▒r.

Bir Cevap Yaz─▒n